Ryszard Winiarski i jego „Small Game” z 1986 roku na aukcji Sotheby’s w Kolonii.
Zakup za wywołanie … to nie będzie okazja taka jaką lubię. Myślę, że przy tej aukcji będą licytować tylko kolekcjonerzy bo dla handlarza nie ma tu przestrzeni na zarobek w PL.
Sopocki Dom Aukcyjny sprzedał w 2023 dwie gry 5×5 po 22 000 zł młotka. Cierpliwy kupiec w kraju może wyjść taniej.
Kolejność pól nie układa się w żaden ciąg, spiralę ani symetrię, więc to gra losowa, nie program. Każde pole wypada raz, więc to losowanie bez zwracania.
W katalogu „Program” z 1977 Winiarski opisuje dokładnie taką procedurę: „losowanie z czarnej skrzynki – przybywa po jednym elemencie”. Opisuje tam też osobno wariant ze zwracaniem numeru, więc świadomie je rozróżniał. Najbardziej prawdopodobne narzędzie to 25 numerowanych kartek.
Prace Winiarskiego to dla mnie fenomen. Nic specjalnego – proste, bez jakiegoś talentu, łatwe do skopiowania – NIC SPECJALNEGO. Dorobiona do tego filozofia jakiegoś losowania, przypadku, gier. No sorry, ale nie kupuję tego.
Zapytałem Claude o analizę sposobu gry i analizę losowania i „Jedna rzecz odstaje: lewa kolumna czernieje na samym końcu, w ruchach 13, 21, 23, 24 i 25. Przy czystym losowaniu taki układ zdarza się mniej więcej raz na kilkaset gier. Nie wiem, czy to przypadek, czy coś ustalił z góry. Bożena Kowalska pisze, że przed losowaniem programował m.in. narożnik startu.”
Tyle z tej „losowości” – żeby było ładniej to sobie naginał reguły.
Ja osobiście tego nie kupuję – ani obrazu, ani pomysłu.
Dane z aukcji i koszt na gotowo
Pracę wystawia Sotheby’s w Kolonii na aukcji czasowej online „Modern & Contemporary Discoveries”, lot 16. Licytacja rusza we wtorek 3 listopada 2026 o 14:00, a loty zamykają się po kolei od czwartku 12 listopada 2026, od 14:05. Niemcy i Polska mają ten sam czas, więc to też godziny polskie. Oferta w ostatniej minucie przedłuża zamknięcie lotu o 2 minuty.
„Small Game” to akryl i ołówek na płycie, w ramie zrobionej przez artystę, 36,5 × 36 cm. Sygnowana i datowana w prawym dolnym rogu: „winiarski ’86”. Na odwrociu jeszcze raz podpis, tytuł i data. Kompozycja to 25 plansz 5 × 5: na pierwszej jest jedno czarne pole, na każdej kolejnej o jedno więcej, na ostatniej czarne są wszystkie.
Estymacja 6 000–8 000 EUR, cena wywoławcza 5 000 EUR.
Według Sotheby’s obecny właściciel kupił pracę bezpośrednio od artysty. Dom daje 5 lat gwarancji autentyczności. Prawa do zwrotu przy tym locie nie ma, więc przed licytacją ściągnąłbym raport o stanie.
Opłata aukcyjna wynosi 28%. Lot ma obniżony VAT, w Niemczech to 7% od ceny i opłaty. Do tego droit de suite, czyli 4% ceny dla spadkobierców artysty. Sotheby’s nie wyśle tej pracy osobie prywatnej do innego kraju UE i nie podaje kosztu kuriera, więc na transport z ubezpieczeniem liczę 4%. Niemcy są w UE, więc bez VAT-u importowego.
Cena wywoławcza 5 000 EUR
+ opłata aukcyjna 28% = 6 400 EUR
+ VAT 7% od ceny i opłaty = 6 848 EUR
+ droit de suite 4% = 7 048 EUR
+ transport z ubezpieczeniem 4% = 7 329,92 EUR
= 7 329,92 EUR × kurs NBP 4,3955 (tabela z 30.10.2026)
Razem około 32 219 PLN na gotowo.
Liczę od ceny wywoławczej i na sztywnym procencie za kuriera. Swoje założenia sprawdzisz w kalkulatorze.
Fot. Sotheby’s
